محمد صالح الحسينى الترمذى ( كشفي )

195

مناقب مرتضوى ( فارسي )

و تعيين آن سرور سلسلهء مؤاخات محكم گردانيدند . از آن جمله سلمان فارسى با ابو دردا 0962224 خ 0 81 خ و ابو بكر صدّيق با خارجه زيد انصارى و عمر بن الخطاب با غبيان 1962224 خ 0 82 خ بن مالك و عثمان بن عفان با اوس بن ثابت و ابو عبيده جرّاح با سعد معاذ و زبير بن عوام با سلمة بن سلامه و طلحة بن عبيد اللّه با كعب بن مالك و عبد الرّحمن عوف با سعد الربيع و مصعب بن عمير با ابو ايوب انصارى و ابو حذيفه بن عتبه با عياض بن بشير انصارى و عمّار ياسر با ثابت بن قيس و عبد اللّه جحش با عاصم بن ثابت و ارقم بن ابى رقم با ابو طلحه انصارى - على هذا القياس - در آن باب مكتوبى نوشتند كه با يكديگر معاونت و مؤاسات نمايند و از يكديگر ميراث برند و به آن عقد از يكديگر ميراث مىبردند تا بعد از غزوهء بدر ، آيهء كريمهء : « وَ أُولُوا الْأَرْحامِ بَعْضُهُمْ أَوْلى بِبَعْضٍ فِي كِتابِ اللَّهِ » 2962224 خ 0 83 خ نازل شد و ميراث بردن به عقد مؤاخات منسوخ شد . » و در شرح [ صحيح ] 3962224 خ 0 84 خ بخارى نقل از ابن عبد البرّ آورده كه : « مؤاخات ديگر سواى اين مؤاخات بود ميان مهاجران ، پيش از آنكه انصار در زمرهء اصحاب درآيند . » و حاكم ابو عبد اللّه نيشابورى نيز در اين باب حديثى به روايت ابن عمر - رضى الله عنه - آورده كه : « آن سرور عقد مؤاخات بست ميان ابو بكر و عمر و ميان طلحه و زبير و ميان عثمان بن عفان و عبد الرّحمن عوف . پس امير المؤمنين على گفت : يا رسول اللّه ، ميان آنها عقد برادرى بستى و مرا هيچ برادر تعيين نكردى ، برادر من كيست ؟ آن سرور - صلّى اللّه عليه و آله و سلّم - فرمود : « انا اخوك » ؛ يعنى من برادر توام . و به روايتى گفت : انت اخى فى الدّنيا و الاخرة ؛ يعنى تو برادر منى در دنيا و آخرت . » القصّه ، آن جماعت كه مذكور شدند از جمله مهاجرانند - رضى اللّه عنهم . پس معلوم شد كه در عقد مؤاخات دو نوبت امير را آن سرور برادر خود خواند . بيت : بلى ز مادرِ دهرش نزاد طفل نظير * كسى كه همچو پيمبر بود برادر او منقبت : در مودّات و روضة الاحباب و روضة الصّفاء و حبيب السّير و معارج النبوّة مسطور است كه : « علماى سير و اخبار چنين آورده‌اند كه : در اواخر ذى القعده سال نهم از هجرت ، آن سرور را داعيهء آن شد كه حج بگزارد . چون استماع نمود كه مشركان به رسم جاهليت در موسم حج به مكهء معظّمه آمده و برهنه طواف خانه مىنمايند ، از كراهيت اختلاط با ايشان آن عزيمت را موقوف كرده ، ابو بكر صدّيق را به امارت سيصد نفر از اصحاب تعيين نموده فرمود كه به مكه